Staatssecretaris Annet Bertram staat voor een raam van haar ministerie met uitzicht op station Den Haag Centraal.

Annet Bertram: van bestuurder tot politicus

Ze is opgegroeid in een ondernemersgezin maar koos voor de overheid. Na jarenlang topambtenaar te zijn geweest, is Annet Bertram nu politicus.

Ze noemt deze eerste weken ‘een vormende periode’, een ‘zoektocht naar haar verhaal en werkwijze die het meest effectief is’. Het klinkt behoedzaam en standvastig. Annet Bertram realiseert zich dat ze iets nieuws aan het doen is. Als staatssecretaris is ze nu politicus. Ze kan weliswaar terugvallen op een grote staat van dienst, veel ervaring in het aanpakken van maatschappelijke opgaven, en een enorm netwerk van bestuurders. Maar ze werkte altijd in dienst van een bewindspersoon. Nu is ze dat zelf. 

Begint het te wennen? Annet: “Ik kan onmogelijk zeggen dat ik een doorgewinterde politicus ben. Je draagt een andere verantwoordelijkheid en dat was ik me zeer bewust toen ik de eed aflegde. Nu ben ik degene die verantwoording aflegt in de Kamer en bevraagd wordt in de media. Ik ben nu meer een publiek figuur. Ik heb deze stap bewust gemaakt maar zal zeker het nodige moeten ondervinden. Het zat altijd wel in mijn hoofd om het een keer zelf te doen. Ik was geen lid van een politieke partij omdat ik dat niet vond passen bij mijn rol als topambtenaar. Ik wilde vrij zijn, en niet gebonden aan een partij.”

Ondernemersgezin

Als je naar haar achtergrond kijkt, lag haar lange carrière bij de overheid niet voor de hand. Ze komt uit een ondernemersgezin. Haar familie heeft een woonwinkel in haar geboorteplaats Noordwijk. Annet: “Ik groeide op boven de winkel. Daar speelde ik ook vaak in het weekend. Het heeft me gevormd: ik kreeg met de paplepel ingegoten dat een goede inrichting enorm helpt om je fijn te voelen. We waren van de stroming ‘goed wonen’: betaalbaar en bereikbaar voor iedereen. Een tikje minimalistisch en vooral duurzaam: goede kwaliteit meubels waar je decennia mee door kan. Mijn familie heeft de winkel nog steeds. Voor mezelf heb ik er nooit een toekomst in gezien. Ik wilde graag studeren.”

Huisvesting

Later werd je wel directeur-generaal Wonen! Geen toeval toch? “(lachend) “Niet helemaal toevallig. Mijn vader was betrokken bij de huisvesting van de zogeheten eerste generatie gastarbeiders. Zelf ben ik tijdens mijn studie sociologie echt gegrepen door volkshuisvesting. Ik deed onderzoek in een Haagse wijk en kwam daardoor veel bij mensen thuis en zag de verpaupering met eigen ogen. Daar wilde ik iets aan doen. Of er thuis veel over politiek werd gesproken? Wel door mijn vader en mij, met de kranten op tafel. De rest ging al gauw ergens anders zitten – ‘ojee daar beginnen ze weer’ riepen ze dan.”

Zelf zien, zelf luisteren

Beeld: © ANP / Jeroen Jumelet

Bertram tijdens een werkbezoek aan het Centraal Station in Nijmegen. "Zelf zien, zelf luisteren, zelf horen wat er leeft en wat werkt en niet werkt. Daar heb ik altijd veel aan gehad."

We spreken elkaar in haar derde week als staatssecretaris. Ze is zich nog volop aan het inwerken op haar portefeuille Openbaar Vervoer en Milieu. Ze drinkt veel koffie met Kamerleden, bestuurders uit het hele land en collega’s van andere departementen. Haar ambitie is om het openbaar vervoer betaalbaar, veilig en toegankelijk voor iedereen te maken, zeker ook in de regio. Ook stelt ze gezondheid voorop in het milieubeleid. 

Ze brengt graag werkbezoeken om in de praktijk te zien en te horen wat er speelt. Zo was ze onlangs in Zeeland om kennis te maken met een innovatief en flexibel regionaal vervoerssysteem, ze reisde mee met een NS-conducteur, en sprak in Brabant met een varkenshouder en omwonenden over geur- en stankoverlast. “Zelf zien, zelf luisteren, zelf horen wat er leeft en wat werkt en niet werkt. Daar heb ik altijd veel aan gehad en dat zal ik zeker blijven doen.”